آزمایشگاه شبکه در خانه؛ PNETLab، EVE-NG، GNS3 یا Packet Tracer؟
شبکه را با خواندن یاد نمیگیری؛ با خراب کردن و درست کردن یاد میگیری. خرید روتر و سوییچ واقعی گران است، اما یک لپتاپ معمولی با شبیهساز مناسب میتواند دهها روتر، سوییچ، فایروال و سرور را کنار هم اجرا کند.
این راهنما کمک میکند ابزار درست را انتخاب کنی و اولین آزمایشگاهت را بسازی.
مرحله ۱: چهار گزینه در یک نگاه 🧪
هر ابزار برای یک نیاز ساخته شده؛ از سادهترین تا حرفهایترین.
Cisco Packet Tracer
مناسب شروع CCNA. رایگان با حساب Cisco NetAcad.
- شبیهساز است، نه سیستمعامل واقعی
- سبکترین گزینه برای لپتاپهای ضعیف
GNS3
مناسب آزمایشگاه چندبرندی. رایگان و متنباز.
- انعطاف زیاد
- نصب و تنظیم بیشتر
EVE-NG
مناسب آزمایشگاه حرفهای و تیمی. نسخهی Community رایگان، Pro پولی.
- استاندارد رایج آزمایشگاههای حرفهای
- اجرای روتر، سوییچ، فایروال و سرور کنار هم
PNETLab
مناسب آزمایشگاه سریع با رابط ساده. رایگان.
- بر پایهی EVE-NG
- مدیریت سادهتر آزمایشگاهها
مرحله ۲: انتخاب ابزار و سختافزار 💻
اول ابزار را با نیازت انتخاب کن، بعد سختافزار را آماده کن.
کدام را انتخاب کنم؟
بر اساس جایی که الان هستی:
- تازه CCNA را شروع کردهای: Packet Tracer
- چند برند را با هم تمرین میکنی: PNETLab یا EVE-NG
- متنباز کامل میخواهی: GNS3
سختافزار لازم
برای اجرای روان آزمایشگاه:
- پردازنده با Intel VT-x یا AMD-V فعال در BIOS
- رم ۸ گیگ برای آزمایشگاه کوچک؛ ۱۶ گیگ یا بیشتر برای چندبرندی
- SSD برای بالا آمدن سریع دستگاهها
VMware Workstation
PNETLab و EVE-NG روی ویندوز داخل VMware Workstation اجرا میشوند؛ این نرمافزار برای استفادهی شخصی رایگان است.
مرحله ۳: ایمیجها و اولین آزمایشگاه 🎯
بعد از نصب، ایمیج دستگاهها را اضافه کن و با پنج تمرین ساده شروع کن.
ایمیجها و مجوز
روترها و فایروالها در PNETLab و EVE-NG بهصورت ایمیج اجرا میشوند.
- رایگان: MikroTik CHR و توزیعهای لینوکس
- سیسکو و فایروالهای تجاری: مجوز سازنده لازم است
- منبع قانونی ایمیجهای سیسکو: اشتراک Cisco Modeling Labs
پنج تمرین پیشنهادی
این پنج تمرین پایهی تقریباً همهی آزمونهای شبکهاند.
- دو روتر و یک سوییچ؛ آدرسدهی IP و ping
- VLAN و Inter-VLAN
- مسیریابی OSPF بین سه شعبه
- NAT و دسترسی به اینترنت
- فایروال (میکروتیک یا pfSense) جلوی شبکه
مقالهها و دورههای آزمایشگاه شبکه
برای شروع، مقالههای رایگان را بخوان؛ برای کار حرفهای با شبیهسازها، دورههای PNETLab، EVE-NG، GNS3 و VMware Workstation را ببین.
- Packet Tracer یا GNS3؟ راهنمای انتخاب شبیهساز
- همهی مقالههای آزمایشگاه و شبیهسازها
- دورهها: PNETLab، EVE-NG (مقدماتی و پیشرفته)، GNS3 (مقدماتی و پیشرفته)، VMware Workstation 17.5 Pro