نقشه راه یادگیری شبکه — نقشه راه متخصص پشتیبان‌گیری، بکاپ و ریکاوری

۱.۱ اصول طراحی استراتژی بکاپ

در این بخش با مفاهیم کلیدی آشنا می‌شوی که هسته همه دوره‌های بکاپ هستند:

• انواع بکاپ: Full، Incremental، Differential
• تفاوت Backup با Disaster Recovery و سناریوهای DR
• قانون 3-2-1 بکاپ (۳ نسخه، ۲ مدیا، ۱ نسخه خارج از سایت)
• تفاوت Backup Image-Based با File-Level

این مفاهیم در ابتدای دوره‌های Veeam، Veritas و Acronis به‌صورت تئوری + عملی توضیح داده می‌شوند.

۱.۲ شناخت محیط هدف: فیزیکی، مجازی، Cloud

برای طراحی درست بکاپ باید بدانی از چه چیزی بکاپ می‌گیری:

• بکاپ سرورهای فیزیکی، ماشین‌های مجازی، کلاینت‌ها و دیتابیس‌ها
• بکاپ سرویس‌های حیاتی مثل AD، Exchange، File Server، SQL
• نگاه کلی به بکاپ در محیط‌های Cloud و Hybrid
• تفاوت نیازهای بکاپ در شرکت کوچک، متوسط و دیتاسنتر Enterprise

این شناخت کمک می‌کند در مراحل بعدی، ابزار درست را برای سناریوی درست انتخاب کنی.

۲.۱ Veeam Backup & Replication 9.5 (مقدماتی)

اولین قدم جدی در ابزارهای بکاپ، یادگیری نسخه ۹٫۵ Veeam است؛ جایی که مفاهیم اصلی این محصول را می‌آموزی:

• نصب و پیکربندی اولیه Veeam Backup & Replication 9.5
• معرفی Job، Repository، Proxy و ساختار کلی Veeam
• تعریف Jobهای ساده برای بکاپ ماشین‌های مجازی
• آشنایی اولیه با Restore و تست ریکاوری

پیشنهاد دوره‌ها: ۹٫۵ Veeam Backup (مقدماتی)

۲.۲ Veeam Backup 9.5 (پیشرفته) – سناریوهای Enterprise

در دوره پیشرفته، وارد معماری‌های پیچیده‌تر و سناریوهای سازمانی می‌شوی:

• کار با Repositoryهای مختلف، Deduplication، Scale-out Repository
• سناریوهای Replication، Offsite Backup و بکاپ ترکیبی
• Jobهای Application-Aware برای دیتابیس‌ها و سرویس‌های حساس
• سناریوهای واقعی در دیتاسنترهای مجازی مبتنی بر VMware / Hyper-V

پیشنهاد دوره‌ها: ۹٫۵ Veeam Backup (پیشرفته)

۳.۱ Veeam Backup & Replication V11 – نسل جدید بکاپ

برای همگام شدن با نسخه‌های جدید، دوره Veeam Backup Replication V11 تو را با قابلیت‌های به‌روز آشنا می‌کند:

• Instant Recovery، SureBackup، و امکانات جدید V11
• کار با Scale-out Repository، Object Storage و Tape در نسخه جدید
• طراحی معماری بکاپ برای دیتاسنترهای مدرن
• به‌روزرسانی دانش Veeam از نسخه‌های ۹.x به V11

پیشنهاد دوره: آموزش فارسی Veeam Backup Replication V11

۴.۱ Veritas Backup Exec 2016 – نسخه کلاسیک سازمانی

این نسخه هنوز در بسیاری از سازمان‌ها استفاده می‌شود و یادگیری آن برای پشتیبانی محیط‌های قدیمی بسیار مهم است:

• نصب و راه‌اندازی Symantec Veritas Backup Exec 2016
• تعریف Storage، Deviceها و مدیریت Tape Library
• ساخت Job برای بکاپ سرورها، فایل‌ها و اپلیکیشن‌ها
• سناریوهای ریکاوری و Restore روی سیستم‌های مختلف

پیشنهاد دوره: ۲۰۱۶ Symantec Veritas Backup Exec

۴.۲ Veritas Backup Exec 21.3 – نسخه مدرن Backup Exec

نسخه 21.3 نسخه‌ای به‌روزتر و مدرن‌تر است که با محیط‌های امروزی سازگارتر است:

• شناخت تغییرات Backup Exec نسبت به نسخه‌های قدیمی
• بکاپ سرورهای فیزیکی، مجازی و اپلیکیشن‌ها در نسخه 21.3
• استفاده از قابلیت‌های جدید در گزارش‌گیری و مانیتورینگ
• طراحی استراتژی بکاپ سازمانی با محوریت Backup Exec

پیشنهاد دوره: آموزش Veritas Backup Exec ورژن 21.3

۵.۱ Image Backup با Veritas System Recovery 21 و Acronis

گاهی فقط File Backup کافی نیست؛ باید بتوانی کل سیستم را به حالت قبل برگردانی (Bare Metal Recovery).

• بکاپ Image-Based از سرورها و کلاینت‌ها با Veritas System Recovery 21
• بکاپ و ریکاوری کامل سیستم‌ها با Acronis Cyber Backup 12.5
• سناریوهای Disaster Recovery و مهاجرت سخت‌افزاری
• طراحی ترکیبی: Image Backup برای سیستم‌های حیاتی، File Backup برای بقیه

پیشنهاد دوره‌ها: Veritas System Recovery 21، Acronis Cyber Backup 12.5

۶.۱ VMware vSphere Data Protection (VDP)

اگر در محیط‌هایی کار می‌کنی که هنوز از نسخه‌های قدیمی VMware استفاده می‌کنند، VDP را حتماً می‌بینی:

• راه‌اندازی و پیکربندی VDP در محیط vSphere
• تعریف Jobهای بکاپ برای ماشین‌های مجازی
• کار با Repositoryها و مدیریت فضای بکاپ
• سناریوهای ریکاوری و مهاجرت از VDP به Veeam یا سایر راهکارها

پیشنهاد دوره: VMware vSphere Data Protection (VDP)

۷.۱ مانیتورینگ و گزارش‌گیری بکاپ با Veeam ONE 10

بکاپ بدون مانیتورینگ یعنی نمی‌دانی هنگام Disaster واقعاً چیزی برای ریکاوری داری یا نه. Veeam ONE این مشکل را حل می‌کند:

• مانیتورینگ Jobها، خطاها و هشدارهای Veeam Backup
• داشبوردهای مدیریتی و گزارش‌های تحلیلی وضعیت بکاپ
• Capacity Planning و پیش‌بینی ظرفیت استوریج بکاپ
• آماده‌سازی گزارش برای مدیران، ممیزی‌ها و تیم امنیت

پیشنهاد دوره: مانیتورینگ حرفه‌ای با Veeam ONE 10

سناریوهای دنیای واقعی

• طراحی استراتژی بکاپ برای یک شرکت متوسط با چند سرور و چند سایت
• پیاده‌سازی ترکیبی Veeam + Veritas برای بکاپ دیسک و Tape
• طراحی سناریوی DR برای دیتاسنتر کوچک با استفاده از Replication
• مستندسازی Runbook برای سناریوهای Disaster واقعی

آمادگی مصاحبه و آزمون

• پاسخ به سوالات مفهومی: RPO، RTO، Full/Incremental/Differential، 3-2-1
• مقایسه Veeam، Veritas و Acronis برای سناریوهای مختلف
• طراحی استراتژی بکاپ برای یک سناریوی فرضی
• ارائه تجربیات LAB و سناریوهای تستی به‌عنوان نمونه‌کار

نقش‌های شغلی هدف

• Backup & Recovery Engineer / Specialist
• Veeam / Veritas Backup Administrator
• Data Protection & DR Engineer
• System / Storage Admin با گرایش Backup